Waarom niet meer muziek?

Het idee is prachtig, muziektheater over vergeten levens van mensen die sterven in anonimiteit. De meesten worden pas weken na hun overlijden gevonden omdat buren klagen over stank. De uitvoering roept vragen op.

Dichter Frank Starik bedacht De eenzame uitvaart waarbij mensen zonder kind of kraai met poëzie en waardigheid naar hun laatste rustplaats gaan. Joris van Casteren neemt zijn rol over sinds Stariks overlijden acht jaar geleden. Eens in de maand ongeveer publiceert de Volskrant de prachtige verhalen die Van Casteren schrijft over de eenzame uitvaarten. Regisseur Mart van Berckel maakte daar een collage van en vroeg Martin Fondse om muziek. Het heerlijk eigenzinnige Silbersee produceerde All the lonely people waarin actrice Jacqueline Blom de verhalen voor leest.

Grote archiefdozen, hoog opgestapeld bepalen het toneelbeeld. Rechts staan wat keyboards. Vooraan in het midden staat een klein aftands stalen bureau. De zes musici zijn gehuld in schitterende kostuums. Blom neemt plaats achter het bureau. Ze krijgt ordners aangereikt uit de archief dozen en leest voor uit de treurige verhalen. Aanvankelijk onbewogen, later met meer gevoel.

De musici lopen rond, en spelen af en toe korte passages, het zijn eigenlijk vooral flarden. Waarom niet meer muziek? Het klankbeeld is divers en bestaat uit onder meer basgitaar, blaasinstrumenten, elektronica en vocalen. Kaspar Kröner, Arnout Lems, Michaela Riener, Kaito Winse en Qisheng Zheng, maar ook componist Fondse creëren een zeer origineel muzikaal universum dat zich onmogelijk laat categoriseren. Dat maakt de muziek enorm fascinerend, Jazzy klanken, Bach en Afrikaanse muziek wisselen elkaar af met korte passages die acapella gezongen worden.

De musici zijn in de weer met de archiefdozen en maken grote stapels. De mensenlevens verdwijnen in het niets. De voorstelling is lange tijd een wat statisch geheel waardoor de zeggingskracht van de aangrijpende teksten afneemt. Waarom is de muziek zo spaarzaam? Er staan fantastische musici op de speelvloer. De prachtige solo van Kaito Winse zorgt voor een opleving. Hij mag wat langer zijn geweldige stem laten horen.  Tegen het einde leeft de voorstelling enorm op in een opwindend klankspel dat bij mij herinnerde aan het laatste half uur uit Nachtwacht van Nite. De doden krijgen ook hier een overdonderende stem met krachtige, percussieve elektronica en schitterende koorzang gedrenkt in uitgekiend licht. Dat is van een grootse schoonheid.

Na afloop blijf ik me afvragen waarom het deze enorme bundeling van artistiek talent niet gegeven was om meer muziek te laten horen.